Op maandag 18 november 1946 viel in het Nieuw Utrechtsch Dagblad te lezen, dat ‘Pieter Hey te Maartensdijk’ bij cassatie tot levenslang veroordeeld was wegens het oppakken van onderduikers. Het ging hierbij om een omzetting van een paar maanden eerder uitgesproken doodvonnis. [Afbeelding van een razzia waarbij mannen worden opgepakt en bewaakt door Duitse soldaten tijdens de hongerwinter van 1944/45. [Utrechts Archief, beeldbank, nr. 36051. Vervaardiger A.G. van der Linde.]
In St. Maerten van januari 2026 (nr. 69) schrijft Hans Knapen over deze Hey, en vooral over zijn betrokkenheid bij een razzia in Achttienhoven op 14 augustus 1944. Hey verklaarde bij zijn proces, met een autobus op 14 augustus 1944 naar Westbroek te zijn gereden, waarna hij met succes op zoek was gegaan naar onderduikers om die op te pakken. Bij deze razzia was ook een zekere Van Dortmund betrokken die in 1946 een gevangenisstraf van 15 jaar kreeg, in 1946 verminderd tot 16 jaar. Van Dortmund was ‘chef van de afdeeling migratie van het Arbeidsbureau te Utrecht.
De razzia stond onder leiding van W. Rommers, chef van de Arbeits Kontrolle Dienst, die als doel had mannen en jongens op te halen die zich aan de arbeidsplicht onttrokken. Bij de razzia werden onder meer opgepakt: Teunis van Barneveld (geboren in 1918) en Hendrik Seldenrijk (geboren in 1923) uit Achttienhoven alsmede Gijs de Rooij (geboren in 1923) uit Maartensdijk. De eerste twee werden via Kamp Amersfoort op transport gesteld naar Neuengamme waar ze al in november 1944 het leven lieten. De Rooij belandde in Bergen-Belsen waar hij in maart 1945 stierf, vlak voor het einde van de oorlog.
Zowel Van Barneveld als De Rooy raakten bij de actie gewond geraakt. De broer van Van Barneveld, Roelof verklaarde: ‘Bij mij was ondergedoken een zekere Gijs de Rooij. De personen die binnen kwamen waren bewapend met een vuurwapen en een gummistok. Mijn broer T. van Barneveld en G. de Rooij trachtten te ontvluchten door het dakraam. Die poging mislukte doordat er toen op hen werd geschoten met een jachtgeweer. Beiden werden getroffen.’
Over deze razzia legde een andere getuige de volgende verklaring af: ‘Dat hij in den zomer van het jaar 1944 naar aanleiding van een waarschuwing dat er razzia’s op komst waren niet thuis heeft geslapen doch bij kennissen woonende in de Thijsselaan Maartensdijk. Hij die een dag later om ongeveer half 8 verliet en een autobus met eenige manspersonen erbij zag staan. Dot hij daarna door Hey is aangehouden. Hij weigerde zijn persoonsbewijs te geven en Hey gaf hem een slag op zijn hoofd. Dat toen hij de bus binnengetrapt was hij zag dat er reeds 10 personen in zaten, en hem deze vertelden dat zij in Maartensdijk woonden en ‘s nachts door Hey en zijn kornuiten waren gearresteerd.’
Voor meer informatie over het artikel van de heer Knapen klik men HIER. Voor het artikel zelf zie men hieronder, bij: bron.
AD
Bron: Hans Knapen, ‘De razzia van 14 en 15 augustus 1944’. In: St. Maerten, januari 2026 (nr. 69), pp. 25-34.